Lieve lezers, ik wens jullie een 2026 vol warmte, gezondheid en innerlijke rust. Dat dit nieuwe jaar ruimte mag brengen voor groei, vriendelijkheid naar jezelf en mooie verbindingen.
Goede voornemens, die eeuwige klucht
Ach, goede voornemens, die potsierlijke maskerade die we elk jaar weer opvoeren, als dronken toneelspelers die struikelend het nieuwe jaar binnenvallen. We brullen ze uit, die heroïsche geloften – minder drinken, meer bewegen, braaf zijn, heilig worden – terwijl we weten, diep in ons vlees, dat het bedrog is, een ritueel van zelfbedrog, een collectieve leugen die we onszelf toefluisteren om de leegte van de middernacht te bezweren. We zijn geen nieuwe mensen, nee, we zijn dezelfde zwoegende beesten, gevuld met dezelfde lafheid, dezelfde gulzigheid, dezelfde lauwe lusten die ons al jarenlang regeren. En toch, toch hijsen we ons in dat belachelijke kostuum van de verbeterde mens, wetend dat het binnen een week scheurt, dat de naden openbarsten en het oude, vettige ik er weer uit puilt, grijnzend, onveranderlijk. Wat een komedie, wat een trieste, prachtige komedie is dit menselijk bedrijf.
Maar stel je voor dat we deze klucht kunnen ombuigen? Dat we, in plaats van te vechten tegen onze onvermijdelijke mislukkingen, een manier vinden om ons innerlijke theater beter te regisseren? Vaak nemen we ons voor om productiever te zijn, minder te piekeren of milder voor onszelf te zijn. Maar al snel lopen we tegen oude patronen aan: uitstelgedrag, zelfkritiek of eindeloos malen. Internal Family Systems (IFS), een evidence-based therapievorm, biedt een krachtig kader om juist deze uitdagingen aan te pakken.
IFS gaat ervan uit dat onze psyche niet één geheel is, maar bestaat uit verschillende “delen” (parts) én een kern-Self: een kalme, compassievolle kern die altijd aanwezig is. Sommige delen dragen oude pijn of angst mee, terwijl andere delen – de beschermers – proberen te voorkomen dat die pijn naar boven komt. Ze doen dat vaak met strategieën zoals procrastinatie, perfectionisme, overdenken of harde zelfkritiek.
Het goede nieuws: IFS helpt je niet door delen weg te drukken of te bestrijden, maar door een respectvolle relatie met ze op te bouwen. Wanneer delen zich gezien en begrepen voelen, ontspannen ze vanzelf en krijgt je kern-Self meer ruimte om te leiden. Dat leidt tot meer innerlijke rust, betere keuzes en duurzame verandering – precies wat veel mensen zoeken in een nieuw jaar.
Waarom IFS zo geschikt is voor nieuwjaarsvoornemens
Nieuwjaarsvoornemens mislukken vaak omdat een beschermend deel tussenbeide komt. Je wilt bijvoorbeeld vaker sporten of gezonder eten, maar een deel is bang voor falen, kritiek of overweldiging en zorgt ervoor dat je “toevallig” toch weer op de bank belandt. In plaats van jezelf te dwingen of te bekritiseren, nodigt IFS je uit om te onderzoeken wat dat deel eigenlijk probeert te beschermen. Door begrip ontstaat er ruimte voor echte beweging.
Drie IFS-geïnspireerde tips voor een evenwichtiger nieuw jaar
- Maak een jaarthema in plaats van starre doelenIn plaats van “Ik móét elke dag mediteren” (wat druk oplevert als het een keer niet lukt), kies een breder thema zoals “Een jaar van meer innerlijke rust” of “Een jaar van vriendelijker met mezelf omgaan”. Dit geeft je delen de ruimte om mee te werken in plaats van in verzet te gaan. Je kern-Self kan dan op een natuurlijke manier sturen.
- Maak contact met de delen die weerstand gevenMerk je dat je uitstelt, jezelf kritisch toespreekt of blijft piekeren? Pauzeer even en zeg zachtjes tegen jezelf: “Er is een deel actief.” Vraag vervolgens nieuwsgierig: “Wat probeer je voor mij te beschermen?” Zelfs als er geen direct antwoord komt, laat je met deze vraag zien dat je luistert. Vaak vermindert de intensiteit al en ontstaat er ruimte voor actie die echt bij jou past.
- Oefen dagelijks een klein beetje Self-energySelf-energy voelt kalm, helder en compassievol – precies de energie die je helpt om voornemens vol te houden. Een eenvoudige manier om dit op te roepen: leg een hand op je borst, adem een paar keer diep en vraag jezelf: “Kan ik met nieuwsgierigheid naar dit moment kijken?” Dit helpt je kern-Self naar voren te komen en creëert direct meer innerlijke balans.
Kleine IFS-oefeningen om het jaar mee te starten
- Parts-journal: Schrijf elke avond kort op welk deel vandaag actief was en wat het mogelijk probeerde te beschermen. Na verloop van tijd zie je patronen en leer je je innerlijke systeem beter kennen.
- Hand-op-hart-pauze: Voel je je overweldigd of kritisch? Leg een hand op je borst en zeg zacht: “Ik zie je, deel. Ik weet dat je je best doet.” Dit kalmeert het zenuwstelsel en helpt het deel zich erkend te voelen.
- Visualiseer je innerlijke team: Stel je voor dat al je delen in een veilige ruimte zitten. Jij als kalme leider begroet ze vriendelijk. Wat zouden ze willen dat je weet? Deze oefening bouwt vertrouwen op binnen je systeem.
Een nieuw jaar hoeft geen strijd te zijn tegen jezelf. Met IFS leer je je innerlijke delen kennen, waarderen en leiden met compassie. Zo ontstaat er ruimte voor echte, duurzame verandering niet door wilskracht, maar door begrip.